مقاله ها

تعریف استاندارد

کلمه استاندارد در اصل کلمه ای است انگلیسی و مترادف با پرچم و علم است.
شاید این وجه تسمیه از آن نظر بوده است که پرچم یا علم افراشته در میان لشکر به عنوان شاخص برای افراد لشکر بوده است و نشانی از پیروزمندی ویا شکست را به همراه داشته است این معنی هنوز در زبان انگلیسی باقی است.

تا کنون تعاریف مختلفی برای استاندارد کردن بیان شده است و هر یک از تعارف از دیدگاه خاص که شرایط مربوط به نوع حرفه و تخصص تعریف کننده باشند ارائه شده است.
در ارتباط با مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران که مسئولیت قانونی تهیه و تدوین استاندارهای ملی را به عهده دارد ، استاندارسازی عبارت است از تعیین و تدوین ویژگی های لازم در تولید یک فرآیند یا انجام یک خدمت.

تقسیم بندی استاندارها

استاندادها را میتوان با معیارهای متفاوتی دسته بندی کرد معیارهایی مانند زمینه کاربرد (صنعتی ، اقتصادی، تجاری، مدیریتی و …) سازمان های توسعه دهنده (A.N.S.T,A.S.T.M,ISO,DIN و…) و یا معیارهای دیگری که نحوه دسته بندی را تغییر میدهند.

سطوح استانداردها

عمومی ترین دسته بندی استانداردها طبقه بندی آن ها بر مبنای سازمان های توسعه دهنده استاندارد می باشد
در این دسته بندی ، استاندردهای هر دسته می توانند شامل تمام زمینه های کاربردی باشند:

۱- استانداردهای کارخانه ای

این گونه استانداردها توسط کارخانه ها و برای استفاده در محل و ارائه همان محصول یا خدمت ارائه میگردند.
عموما این نوع استاندارها بر مبنای فرآیند داخلی و اصول اجرایی و فنی داخلی یک کارخانه و مختص همان کارخانه و محصول تدوین میگردد.البته لازم به ذکر است که برای تدوین استانداردهای کارخانه ای فقط در نظر گرفتن شرایط داخلی کارخانه کافی نیست بلکه باید شرابط بیرونی اعم از مواد اولیه ، تعهدات و شرایط بازار نیز در نظر گرفته شود.

۲- استانداردهای شرکتی و یا انجمنی

گاهی شرکت ها ، کارخانجات و یا مؤسساتی که در یک زمینه مشترک فعالیت میکنند (مثلا تولید کنتور آب) با ایجاد انجمن هایی اقدام به تدوین استانداردهایی مربوط به کالا یا خدمات خود می نمایند که با عنوان استانداردهای انجمنی شناخته میشوند ازاین قبیل استانداردها میتوان به استانداردهای زیر اشاره کرد:

۱-استاندارد A.S.T.M : انجمن مواد و آزمون آمریکا
۲- استاندارد A.S.M.E: انجمن مهندسین مکانیک آمریکا
۳- استانداردهای منطقه ای

برخی از کشورها با اتکا به موقعیت مشترک خود با دیگر کشورهای دنیا از نظر فرهنگ ، صنعت ، جغرافیا و همچنین در نظر گرفتن منافع مشترک اقدام به تدوین و توسعه استاندارهایی کرده اند که با توجه به مشارکت و زیر پوشش بودن چندین کشور که عموما از نظر جغرافیایی در یک منطقه قرار میگیرند استاندارهای منطقه ای نامگذاری شده اند .

نمونه هایی از این استاندارها عبارتند از :

C.E.N استاندارهای حوزه اتحادیه اروپا

A.S.M.O سازمان عربی،اندازه شناسی، استانداردسازی

 A.S.R.O سازمان منطقه ای استاندارد آفریقا

 ۴- استانداردهای ملی

میتوان‎گفت امروزه مورد‌مراجعه‌ترین استاندارها در ارائه‌محصول‌خدمات در هر کشور،استاندارد های ملی آن کشور است.
به طور کلی بر مبنای  اولویت،اهمیت و فوریت با توجه به شرایط اقتصادی،اجتماعی،علمی،فنی و نظایر آن تدوین می شوند.
معمولا این استانداردها با مشارکت‌متخصصین،صاحب نظران و همه طرف های‌ذینفع یک زمینه تالیف و یا بر مبنای استاندارهای بین المللی موجود در آن زمینه تدوین و ارائه میکردند.

نمونه هایی از این استانداردها عبارتند از :

I.S.I.R.I مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران

B.S.I مؤسسه استاندارد بریتانیا

D.I.N مؤسسه استاندارد آلمان

J.I.S مؤسسه استاندارد ژاپن

ANSI مؤسسه ملی استاندارد آمریکا

۵- استانداردهای بین المللی

امروزه با توجه به افزایش چشمگیر ارتباطات صنعتی و خدماتی کشورها با یکدیگر ، افزایش وابستگی کشورها به هم و در راستای ایجاد هماهنگی و یکپارچه سازی کیفی و کمی و خدمات در سطح بین المللی تدوین استانداردهای بین المللی (International Standards) توانسته است کمک شایانی به این فرآیند نماید. استانداردهایd که تمامی کشورها را زیر مجموعه خود قرار میدهند و معیارهایی برای یکپارچه سازی کمی و کیفی ارائه میدهند .

سازمان بین المللی استاندارد (ISO) مورد مراجعه ترین سازمان استاندارد بین المللی می باشد همچنین سازمان های دیگری مانند کمیسیون بین المللی الکتروتکنیک (I.E.C) از جمله این نوع سازمان ها می باشد.

شرکت ایران انشعاب با در نظر گرفتن تمامی الزامات استانداردها و به کارگیری آنها در تولید محصولات خود جز برترین ها مبباشد.